Анализа на приходите, концентрацијата и економското влијание во 2025 година

Економската активност во Македонија и понатаму останува силно концентрирана кај ограничен број големи компании. Најновите податоци од 200 Најголеми и Најуспешни покажуваат дека 200-те компании со највисок приход во 2025 година оствариле вкупни приходи од над 1,08 трилиони денари, потврдувајќи ја нивната доминантна улога во домашната економија.

Истовремено, 200-те компании со најголема добивка пред оданочување генерирале речиси 88 милијарди денари добивка, додека компаниите опфатени во рангирањата вработуваат близу 100 илјади лица, што дополнително ја нагласува нивната важност за пазарот на труд и економската стабилност на државата.

Над 1 трилион денари приход кај 200 компании

Според анализата, 200-те компании со највисок приход во 2025 година оствариле вкупен приход од: 1.087.141.422.096 денари.

Во споредба со 2024 година, кога вкупниот приход изнесувал 1.078.192.076.177 денари, тоа претставува раст од околу: +8,95 милијарди денари.

Иако процентуалниот раст е умерен, податоците покажуваат дека најголемите компании успеваат да ја задржат високата приходна база и во услови на променлива глобална економска динамика, ценовни притисоци и забавување на европските пазари.

Просечниот приход по компанија во рамки на Топ 200 во 2025 година изнесува: 5,44 милијарди денари по компанија.

Во 2024 година просекот изнесувал: 5,39 милијарди денари.

Ова покажува дека и покрај високата база, најголемите компании и понатаму бележат раст на приходите.

Иако просечниот приход по компанија во рамки на 200 Најголеми и Најуспешни изнесува 5,44 милијарди денари, медијалниот приход — кој ја покажува „типичната“ компанија на листата — изнесува околу 3,03 милијарди денари. Ваквата разлика укажува дека мал број екстремно големи компании значително го подигаат вкупниот просек и дополнително ја потврдуваат високата концентрација на економската моќ кај врвот на рангирањето.

Економската моќ е силно концентрирана кај мал број компании

Најзначајниот индикатор во анализата е степенот на концентрација на приходите.

Во 2025 година:

Најголемите 10 компании генерирале 313,5 милијарди денари

Најголемите 20 компании генерирале 439,3 милијарди денари

Најголемите 50 компании генерирале 663,8 милијарди денари

Тоа значи дека:

Најголемите 10 компании учествуваат со околу 28,8% од вкупниот приход на најголемите 200

Најголемите 20 компании учествуваат со околу 40,4%

Најголемите 50 компании генерираат дури 61% од вкупниот приход

Податоците покажуваат висока концентрација на економската активност кај релативно мал број корпоративни системи, што е карактеристика и на многу помали европски економии.

Особено е значајно што повеќе од половина од вкупниот приход е концентриран кај само 50 компании.

Дисперзијата меѓу првата и 200-тата компанија останува огромна

Дополнително, анализата покажува значителна разлика меѓу компаниите на врвот и оние на дното од листата.

Во 2025 година:

§  Компанијата рангирана на првото место остварила приход од 111,9 милијарди денари

§  Компанијата рангирана на 200-тото место остварила 1,56 милијарди денари

Разликата изнесува повеќе од: 71 пати.

Во 2024 година односот бил уште поголем, при што првата компанија имала приход од 117,8 милијарди денари, а 200-тата 1,53 милијарди денари.

Овие бројки јасно покажуваат дека дури и во рамки на најголемите компании постои изразена разлика во економската моќ и пазарната позиција.

Добивката расте побрзо од приходите

Особено позитивен сигнал претставува растот на добивката пред оданочување.

Во 2025 година, 200-те компании со најголема добивка оствариле: 88 милијарди денари добивка пред оданочување.

Во 2024 година добивката изнесувала: 79,8 милијарди денари.

Тоа претставува раст од над: 10%.

Растот на профитабилноста е повисок од растот на приходите, што може да укажува на:

§  подобра оперативна ефикасност,

§  оптимизација на трошоците,

§  стабилизирање на ценовните шокови,

§  како и подобрени маржи во одредени индустрии.

Близу 100 илјади вработени во компаниите од рангирањата

Компаниите опфатени во листите на најголеми и најуспешни во 2025 година вработуваат: 98.601 лица.

Во 2024 година бројот изнесувал: 106.315 вработени.

Иако бројот на вработени бележи намалување, приходите и добивките продолжуваат да растат, што отвора прашања за: продуктивноста, автоматизацијата, дигитализацијата, и структурата на растот кај најголемите компании.

Што покажуваат бројките?

Анализата на најголемите компании покажува неколку јасни трендови:

§  македонската економија останува силно концентрирана кај ограничен број компании,

§  најголемите корпоративни системи ја задржуваат доминантната улога во создавањето приход,

§  профитабилноста расте побрзо од приходите,

§  а економскaта разлика меѓу компаниите на врвот и останатите останува значителна.

Во услови на глобална неизвесност и забавена европска економија, податоците од 200 Најголеми и Најуспешни покажуваат дека најголемите компании и понатаму претставуваат главен двигател на домашната економска активност, инвестиции и пазарна стабилност.